Panelin Gerçekleşmesi
Mobbing ile Mücadele Derneği olarak Türkiye Kamusen işbirliği ile 4-10 Şubat Mobbing Farkındalığı Haftası kapsamında ortaklaşa düzenlediğimiz panel geniş katılımla gerçekleştirildi. Kamusen Genel Merkezinde yapılan panelde “Kamuda Mobbing Araştırması” anket sonuçları da açıklandı.
Önder Kahveci: Mobbing İnsanlık Suçudur
Panelin açılış konuşmasını yapan Türkiye Kamusen Genel Başkanı Önder Kahveci, gerek kamu gerek özel sektörde çalışma hayatının önemli sorunlarından birisi olarak kabul edilen mobbingin, her kademedeki çalışanın karşılaşması muhtemel bir olumsuzluk olduğunu söyledi. Özellikle liyakat ve ehliyet ilkelerinin çalışma ortamlarında zedelendiğine dikkat çeken Kahveci, şunları söyledi:
“Özellikle kontrol mekanizmasının yetersiz olduğu, liyakat ve adalet ilkelerinin zedelendiği ortamlarda sıkça görülen ve gücü elinde bulunduran kişinin ya da grubun kişilere sistematik olarak baskı uygulaması durumunu ifade eden mobbing kesinlikle bir insanlık suçudur. Mobbing, duygusal bir saldırıdır ve yaş, ırk, cinsiyet ayırımı gözetmeden; taciz, rahatsız etme ve kötü davranış yoluyla herhangi bir kişiye ya da gruba yönelir. Rasgele olmayıp kasıtlı ve planlı olan mobbingin amacı, kişiyi ya da grubu iş yaşamından dışlamak, pasif hale getirmek ve yıpratmaktır.”
Mobbingin Çalışan Verimliliğine Etkisi
Kamu kurumlarında hızla artan mobbingin çalışanların verimini düşürdüğünü vurgulayan Kahveci, “Bununla birlikte psikolojik taciz olgusunun tek bir nedenle açıklanamayacak kadar kapsamlı ve karmaşık olan yapısı, olayların tespiti ve değerlendirilmesi noktasında birçok sorunun ortaya çıkmasına neden olmaktadır. Ülkemizde bu konuya ilişkin yaptırım içeren, detaylı mevzuat eksikliği, belirsizlik ortamında çalışanlara her türlü baskının rahatlıkla yapılabildiği bir durum yaratmıştır” diyerek mevzuat eksikliğine değindi.
Sendikal Ayrımcılık ve Güvencesiz Çalışma
Kahveci, kamuda sendikal ayrımcılık noktasında ciddi sıkıntıların olduğunu belirterek, şunları söyledi; “Ortaya çıkan boşluk, kamu kurum ve kuruluşlarında sendika üyeliğinden, siyasi görüş ayrılıklarına kadar birçok nedenden dolayı kamu görevlilerinin işyerlerinde psikolojik tacize maruz kalmalarına neden olmaktadır. Kamu hizmetlerinin siyasi müdahalelere açık yapısı, kamu görevlilerinin tayin, atanma, terfi, yer değişikliği, görev gibi konularda ağırlıklı olarak idarenin takdir yetkisine bağlı olması, psikolojik tacizin yaygınlaşmasının başlıca nedenleri arasında gösterilebilir.”
“Bilhassa son dönemde sendikal ayrımcılık noktasında karşılaşılan sorunlardan bir tanesi de idarenin istediği sendikaya üye olmayan kamu görevlilerine, verilen geçici görevlendirmeler yoluyla uyguladığı tacizler olmaktadır. Kamuda yaygınlaşan esnek istihdam biçimi, gerekli güvencelerden yoksun bir çalışma sistemi önermesi nedeniyle çalışanları psikolojik taciz karşısında korumasız bırakmaktadır.”
Mobbing Mağdurlarının Durumu
Kahveci, geçtiğimiz günlerde yaşadığı mobbing yüzünden hayatına son veren Saadet Öğretmeni de saygıyla andı; “Daha geçtiğimiz Kasım ayında, gençliğinin baharında hayatına son veren Saadet öğretmen, mobbingin çalışanlarımızı ne denli acı bir sona götürdüğünü en açık şekliyle ortaya koymuştur. Öğretmenimizin intihar nedenlerinden birinin de idarecilerin, ‘Memurluk hayatınız pamuk ipliğine bağlı. Sizi bitiririz.’ yönündeki söylemleri olduğu ortaya çıkmıştır.”
Fiziksel Şiddet ve Mobbing
Kahveci, mobbingin tespiti ve yargı sürecinin uzun sürmesinden kaynaklı sıkıntılara işaret ederek, “Dileğimiz ve çabamız, çalışanlarımızın her türlü baskıdan uzak, güvenceli işlerde, verimli ve mutlu bir şekilde istihdam edilmeleridir” diyerek konuşmasını tamamladı. “Kuşkusuz ki, mobbingin en yaygın olarak yaşandığı yerler kamu işyerleri olmakla birlikte, mobbingin tespiti ve yargı sürecinin uzun sürmesi, çalışanın iş yaşamını olumsuz etkileyeceği, tacizin artarak devam edeceği, çalışanın işyerinin değiştirileceği, daha zor görevlere verileceği ya da eğitim düzeyi ve mesleki becerilerine uygun olmayan işlerde görevlendirileceği endişesi ile kamu görevlilerinin bu yöndeki şikâyetlerinin sınırlı kalmasına neden olmaktadır.”
“Başta sağlık çalışanları olmak üzere kamu görevlilerinin pek çoğu fiziksel şiddete de maruz kalmaktadır. Psikolojik şiddetin bir sonraki aşamasının fiziksel şiddet olduğu unutulmamalıdır. Bütün bu sorunlar ortadayken ILO’nun Çalışma Yaşamında Şiddet ve Tacizle Mücadele Sözleşmesi, bizler için de bir umut ışığı olmuştur.”
Türk-İş Genel Başkanı Ergün Atalay’ın Açıklamaları
Önder Kahveci’nin ardından söz alan Türk-İş Genel Başkanı Ergün Atalay, mobbingin sadece çalışma hayatında değil, yaşamın her alanında yaşandığına dikkat çekerek, bu konuda herkesi duyarlı olmaya davet etti.
Mobbing ile Mücadele Derneği’nin Faaliyetleri
Mobbing ile Mücadele Derneği Genel Başkanı İlhan İşman, yapılan çalışmalar sayesinde mobbing ile mücadele konusunda farkındalığı artırdıklarını belirtti. “Mobbing işyerinin kanseridir” diyen İşman, insanların haklarını korumak için toplumsal yaraya dönüşen bu mobbing ile mücadele ettiklerini vurguladı.
“Mobbing ile Mücadele Derneği; sosyal diyaloğun sağlanması, sürdürülebilir çalışma barışının geliştirilmesi, onurlu çalışma hakkının korunması, beşeri sermayemiz olan deneyimli, birikimli insan kaynağımızın doğru kullanılmasının izlenmesi, işyerlerinde ayrımcılıkla mücadele edilmesi, toplumda mobbing farkındalığının artırılması, mobbing mağdurlarına hukuki ve psikolojik destek verilmesi, ülkemizde mobbing ile mücadele edilmesi amacıyla 2010 yılında kurulmuştur. Mobbing ile Mücadele Derneği 10. yaşını kutluyor.”
“Bu vesileyle 2017 yılında kaybettiğimiz, kendini mobbing ile mücadeleye adamış, Kurucu Genel Başkanımız, kadim dostum Hüseyin GÜN’ü saygı ve rahmetle anıyorum.”
Kamu ve STK’ların İşbirliği
Derneğimiz; ülkemiz genelindeki 14 il temsilciliği ile mobbing mağdurlarına destek vermektedir. Katılım belgeli ve sertifikalı olarak, mobbing Farkındalık ve mobbing Temel Analiz Uzmanlık Seminerleri düzenlemektedir. Mobbingin üniversitelerde seçmeli ders olarak okutulması için girişimlerde bulunmakta, destek vermektedir.”
Mobbing ile Mücadelede Kanun İhtiyacı
İşman, kamu ve özel sektördeki mobbingin durdurulması için, her gelişmiş ülkede olduğu gibi hiç vakit kaybetmeden, dünyadaki iyi uygulama örnekleri, ülkemizin sosyal ve kültürel birikimleri ve de bu güne kadar mağdur olmuş kişilerin deneyimleri ve yaşadıklarını da dikkate alarak, kapsamlı bir çalışma ile ülkemize has müstakil bir MOBBİNG KANUNU çıkarılması gerektiğini vurguladı.
“Başta Sayın Cumhurbaşkanımızın önderliğinde, TBMM çatısı altındaki siyasi partiler, YÖK, Üniversiteler, Türkiye Barolar Birliği, Sendikalar, Konfederasyon, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği, TÜSİAD, Sivil Toplum Kuruluşları, ulusal ve yerel bütün basın yayın kuruluşları mobbing ile mücadelenin konusunda seferberlik ilan edilmelidir.”
ILO Sözleşmesi ve Mobbing
İşman, konuşmasının son bölümünde, “ILO tarafından imzalanan 190 sayılı işyerlerinde şiddet ve tacizi önlemeyi amaçlayan sözleşmenin ve tavsiye kararının ülkemiz tarafından onaylanması ve etkin bir biçimde uygulanması için açık çağrımızı tekrarlıyoruz.” dedi.
Panelin Sonuçları
Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Başkanı Süleyman Arslan da yaptığı konuşmada, mobbingin önüne geçilmesi için insan sevgisinin var olması gerektiğine işaret etti. Ankara Tabip Odası başkanı Vedat Bulut ise, özellikle sağlık sektöründe ciddi sıkıntıların olduğunu belirterek esnek çalışma sisteminin mobbingi artıran nedenlerin başında olduğunu söyledi.
Kamuda Mobbing Araştırması
Konuşmaların ardından panele geçildi. Panelin başında “Kamuda mobbing Araştırması” anket sonuçları Mobbingder Genel Sekreteri ve AR-GE Proje Genel Koordinatörü Dr. Mustafa Kemal TOPÇU tarafından açıklandı. Ardından panelistler sunumlarını gerçekleştirdiler.
Panelde; Mobbingle Mücadele Derneği’nden Dr. Mustafa Kemal Topçu, Hacettepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden Prof. Dr. Kadriye Bakırcı, Kamu Denetçiliği Kurumundan Didem Yeter Güler, Türkiye İnsan Hakları ve Eşitliği Kurumundan Dr. Hicran Atatanır ve Türkiye Kamu-Sen Kadın Komisyonu Başkanı Leyla Polat ile İlhan İŞMAN panelist olarak yer aldılar ve konuyla ilgili detaylı açıklamalarda bulundular.
Panele, Türk-İş Eski Başkanı ve SGK yönetim Kurulu üyesi Salih Kılıç, Türkav Başkanı Ebubekir Korkmaz, İlksan Başkanı Tuncer Yılmaz, Türkiye Kamusene bağlı sendikaların Genel Başkanları ve Genel Merkez Yönetim Kurulu üyeleri ile Mobbingder yönetim kurulu üyeleri de katıldı.

